Uzaklarda bir adam var Monna

Kaknüs kuşlarının hasretkeş sedâlarla yolunu gözlediği; mübeccel falezlerin yamacında kâin mürgânın, hilkatindeki şerâfeti mûcibince müdânâ etmediği muazzez ve muallâ dağların ardında yaşayan münzevî bir ihtiyar. Kayığı Neftî’nin üzerinde şimdi, durgun suların ardında güneşin, dalından kopan bir hazan yaprağı misali melûl ve meyûs bakışlarla kayıp gidişinin seyrinde.
Kim bilir kaç ölümlü bu haşyetengiz tablonun karşısında mühtez bir sesle “Tutsam,..” diyordu, “Bir gün olsun tutsam, kurtarsam da sehânetini, karanlığın efsürde bürûdetinden; bâkî kılsam zehebî çehreni ufkun kızıllığına. Ve seyre dalsam ebedî bir akşamüstünü, hiç gelmeyecek bir sabâhın cesedi başında.”
Oysa ihtiyar bilirdi ki aşmalı geceyi, ağaran sabâhın Rabbine ulaşabilmek için.

Mümâsil düşünceler silsilesine gayri bu denli nihân olmadan, havanın târ olmasından evvel yuvasına varabilmek için yekindi yaşlı adam. Kulaklarında yankılanan bir Rumeli türküsü eşliğinde, sabah şikâr ettiği nasîbini çıkardı kayığının livarından. Lüfer Devri’nin ortasında, Kandilli Koyu’nda tutulmuşçasına heybetli ve mücellâ iki kofana balığı. Yedisinde değil, yetmişinde nasırlanmış elleri balıkların teskîninin uğraşındayken, gözleri, fezânın nâfiz ihtişâmına dalıverdi bir anlığına. Adamın istiğrakını fırsat bilen balıklardan birisi, daha iri ve daha parlak olanı, sızlamakla yükümlü suların a’mâkına kıvrak bir hamleyle avdet etti. Seyrindeki sâir balık da bir hamle yapmaya kalkıştı fakat, heyhât, adam sühûletle derdest etti bu makûs talihli balığı. Ancak, bu haysiyetli balığın mahzun bakışları ihtiyarın kalbine dokunmuş olacak ki; adam kendisini söze girme ihtiyacında hissetti:
“Rabbim yaşanacak bir gün daha nasip etti ona. Yaşanacak bir gün ve görülecek bir gün batımı daha. Seninse kara toprak düştü bahtına. Bakma öyle hazin gözlerle bana, ikramların en yücesidir bu aslında.”
Sözler, balığı teskîn etmiş olmalı ki; ortalığa bir süre sessizlik hâkim oldu. Veyahut belki de, balıklığından olsa gerek, hiçbir şey anlamadığından konuşmadı. Kim bilir, balıklar konuşamıyordu belki de adamın yeknesak dünyâsında.

Kayığının mirsatını rekzettikten sonra, tarhûnların ve kır nânelerinin râyihalarıyla bezediği yoldan evine doğru yol aldı yaşlı adam. Hoş, evi de uzak sayılmazdı aslında. Ancak, yaşlılık işte Monna. Haddi aşmış bir ihtiyarın gözlerinden bakmalı dünyâya.
Ecrâm-ı semâviyenin hayâliyle semâda tedvîm eden gececil kuşların müstehzî bakışlarına aldırış etmeden; bir gün muvakkat istirâhatgâhı olacak toprağa ihtirâmından, halîmâne adımlarla arşınlayarak yolu, vardı aşı boyalı ahşap hânümânının medhâline. Kapının menteşesi selamladı adamı gıcırtısıyla. İhtiyar sırladı kapıyı ve uyandırdı lambaları. Yorgunluk kahvesi pişirmeye çağırdı adamı bakır cezve. Okunarak eskitilmiş kitaplar ve çalışılarak yorulmuş masaların meyânından geçerek cezvenin davetine iştirâk etti ihtiyar. Mandabatmaz’dan intişâr eden nükhete meftûn fincanıyla kuruldu şöminenin karşısına. Odun parçalarının tahammüdüne pûyan olan gözlerinin önüne sökün etti hâtıraları. Çocukluğundan bir nefha esti yaşlı bedenine; mahcup oldu yüzündeki evcer kırışıklıklar. Bir bakış attı Fatih’in eski sokaklarına, mütehassir ve mütelehhif.
“Âh, Efkulafos!..” diye bir hasret nidâsı döküldü çatlak dudakları arasından.
Mahzan mehtâbın aydınlattığı minimalist bir odanın fersûde duvarlarına karşı meçhul mülâhazalar içerisinde buldu gençliğini. Bu selif ândaki tahayyüllerinden bir parça tahattur etti ihtiyarın paslanmış hâfızasına:
“Sokakların günahlarından, ey duvarlar;
size sığınıyorum.”
Akabini derhâtır etmenin uğraşındaki ihtiyara döndü gencin gözleri bir anda. İhtiyar şaşkınlığını atamadan söze girdi genç:
Hoş geldin; ey benim mâhasal-i müddet-i ömrümün müphem muhassalası.
Nerelerde kaldın?
Bilsen, hasretinle kaç geceyi uykusuz sabahladım,
Kaç şakâyıkı ürküttü uykusuz bakışlarım.
Ama olsun, geldin. Mâdem ki geldin;
Anlat.
Bir şeyler söyle bana.
Apokrif de olsa çıkarımlar yap.
İnsanoğlunun tamahkârlığının sermediyetine dâir atıflarda bulun.
Tuva Vâdîsi’ndeki alevlerin sözlerini aktar bana,
Zatüssuver Kalesi’nin mahkûmuna benden bahset.
Doğacak güneşin muştusunu ver bana,
Batmış olanlara “elvedâ” de.
İnşirah sûresinin, yedinci ayetinin morarttığı gözlerle nigâh eyle
Ve diskur çek münharif benliğime
Aydınlat yolumu alnındaki çizgilerin bilgeliğiyle.
Söyle:
Her faslı bahâr olan, o bahtiyâr ilçede;
Kuşlar uçuyor mu hâlâ yükseklerde?
İhtiyar, dinle beni,
Soracaklarım var sana!
Solmuş çiçeklerin anlatacağı hikâyeler olmalı bu gece bana
Ki ölene değin, ne de ölümsüzdür insan aslında
“Vazgeç” demekten kolay ne vardır ki şu dünyâda?
Konuşsana yâhu ketum ihtiyar
Bir isim,
Cansûz bir isim söyle bana.
Söyle ki yansın;
Çünkü yanmazsa bir kalp, neye yarar?
Âh, ihtiyar, belli ki bilmiyorsun konuşmasını.
Desene, bazı şeyler hiç değişmiyor.
Ebedî olmasını istediğin hususlarda mütenâhiyet lafızları kullanmak meselâ
Ne bileyim.
Oysa konuşmasını bilseydim,
Veyâhut yaşamasını
Ne diyeyim.
Kalbimde medfûn bir isim var Monna,
Söyleyemiyorum.